Toki Pona is een kunsttaal met ongeveer 137 woorden. Het is gemaakt om praten en denken makkelijker te maken.
Hoe is Toki Pona ontstaan?
Toki Pona is in 2001 bedacht door Sonja Lang uit Canada. Zij is taalkundige en vertaler. Lang maakte deze taal in een moeilijke tijd. Ze wilde een taal die helpt om simpel te denken. Ze zette de eerste versie op internet. Al snel leerden mensen de taal en gingen ze hem gebruiken. Later schreef Lang twee boeken over Toki Pona. In 2022 kreeg de taal een officiële internationale code. Deze code ‘tok’ wordt gebruikt om Toki Pona te herkennen in computersystemen en taaloverzichten over de hele wereld.
Wat is Toki Pona?
Toki Pona is een hele kleine taal. Er zijn maar ongeveer 137 basiswoorden. Ook zijn er maar veertien verschillende klanken. Daardoor is de taal makkelijk om te leren uitspreken.
Omdat er weinig woorden zijn, moet je soms zoeken naar de beste manier om iets te zeggen. Dat maakt de taal leuk en uitdagend om te gebruiken.
Woorden
Een woord in Toki Pona kan meerdere betekenissen hebben. Het hangt af van de zin. Bijvoorbeeld: het woord ‘moku’ kan ‘eten’ betekenen, maar ook ‘drinken’ of ‘voedsel’. Uit de zin wordt duidelijk wat er wordt bedoeld.
Werkwoorden
Toki Pona heeft geen werkwoordsvervoegingen. Dat betekent: een werkwoord verandert niet als het over ‘ik’, ‘jij’ of ‘zij’ gaat. Ook zijn er geen naamvallen en geen aparte meervoudsvormen. Er is ook geen apart woord voor ‘zijn’. Tijd wordt niet in het werkwoord gezet, maar blijkt uit de situatie of uit extra woorden.
Woordcombinaties
Omdat er weinig woorden zijn, worden nieuwe ideeën gemaakt door woorden te combineren. Bijvoorbeeld: ‘kili suwi jelo’ betekent ‘banaan’. Letterlijk: fruit – zoet – geel. Op deze manier kun je met weinig woorden veel zeggen.
Zinnen
Zinnen in Toki Pona hebben een vaste volgorde: eerst wie of wat, dan de actie, dan het doel. Bijvoorbeeld: ‘mi moku e kili’ betekent ‘Ik eet fruit’. De taal gebruikt kleine hulpwoordjes om zinsdelen te markeren. Deze woordjes helpen om de zin duidelijk te maken.
Lees meer over Toki Pona op Wikipedia.
De beschikbare functies
GC Wizard biedt de volgende functies aan binnen deze categorie.
- Functies
- Symbooltabellen
De functie Toki Pona
In GC Wizard kun je deze functie(s) vinden in de map Codering en codes / Toki Pona taal, bedacht door Sonja Lang → Toki Pona
Hoe werkt de functie?
Invoer
Bovenaan staat een tekstveld. Hier wordt het bericht ingevoerd dat versleuteld of ontsleuteld moet worden.
Gebruik bij voorkeur alleen letters en cijfers. Leestekens zoals punt, komma of uitroepteken worden niet omgezet.
Instellingen
Coderen / Ontsleutelen
Als de schakelaar op Coderen staat wordt de ingevoerde tekst versleuteld naar Toki Pona-woorden.
Als de schakelaar op Ontsleutelen staat wordt de ingevoerde tekst ontsleuteld naar leesbare tekst.
0, 1, 2, 5, 20, 100 / A, E, … W
Als de schakelaar op Coderen staat verschijnt er onder deze schakelaar nog een schakelaar.
Als de schakelaar op 0, 1, 2, 5, 20, 100 staat wordt de ingevoerde tekst versleuteld naar cijfers.
Als de schakelaar op A, E, … W staat wordt de ingevoerde tekst versleuteld naar tekst.
0 – 9 / 347, 17, …
Als de schakelaar op 0-9 staat zal elk cijfer apart worden omgezet. Het getal 12 wordt bijvoorbeeld wan tu (eerst 1, dan 2).
Als de schakelaar op 347, 17, … staat zal elk getal als één woord worden omgezet. Het getal 12 wordt bijvoorbeeld luka luka tu (5 + 5 + 2).
Uitvoer
Onderaan het scherm zie je het resultaat.
Bij Coderen staat de tekst als Toki Pona-woorden. De woorden staan gescheiden door spaties. Onbekende letters of tekens worden overgeslagen.
Bij ontsleutelen staat de leesbare tekst. Toki Pona-woorden worden teruggezet naar letters of cijfers. Woorden die niet in de lijst staan, blijven gewoon staan.
Achter de tekst staat een kopiëren knop. Hiermee kun je de tekst kopiëren naar het klembord.


De symbooltabellen voor Toki Pona
Alle symbooltabellen werken op dezelfde manier. De afbeeldingen tonen een voorbeeld van de Toki Pona Sitelen Sitelen variant
Bovenaan het scherm staat een schakelaar waarmee je kunt kiezen voor Coderen en Ontsleutelen. Als je voor Coderen kiest, kun je tekst versleutelen naar Toki Pona. Als je voor Ontsleutelen kiest kun je Toki Pona omzetten naar leesbare tekst.
Coderen
Onder de schakelaar Instelling verschijnt een leeg tekstveld. Daarin kun je getallen typen.
GC Wizard zet automatisch het getal om naar Toki Pona symbolen en toont het resultaat onder “Uitvoer”.


Verandert de grootte van de symbolen


Verandert de grootte van de afbeelding
Met de knop Uitvoer opslaan kun je de symbolen opslaan als afbeelding.

Ontsleutelen
Er verschijnen in het midden van het scherm een tabel met symbolen.
Maskers
Onder de schakelaar instelling verschijnt een andere schakelaar. Hiermee kun je een laag met de betekenis van het symbool zichtbaar of onzichtbaar maken.
Symboolvervanger, vergoten en verkleinen
Achter de schakelaar staan drie knoppen:

Opent de Symbool Vervanger. Deze symbooltabel is dan al gekozen.


Verandert de grootte van de symbolen
Met de knop Uitvoer opslaan kun je de symbolen opslaan als afbeelding.
Invoer
Elk symbool in de tabel dat je aantikt komt als ontsleutelde tekst onder ‘Uitvoer’ te staan.
Onder de tabel staan drie knoppen:

Begint een nieuw teken of een spatie

Verwijdert het laatste teken

Verwijdert alle tekens
Uitvoer
Onder uitvoer verschijnen de symbolen die in de tabel zijn aangetikt als getal of tekst.
Deze tekst kun je kopiëren met de kopiëren knop
.
